W podkategoriach A1 i A3 nie wolno latać nad zgromadzeniami osób. Lot musi odbywać się w zasięgu wzroku pilota lub obserwatora, na wysokości nie większej niż 120 m nad najbliższym punktem powierzchni ziemi. W A3 obowiązuje także odległość co najmniej 150 m od terenów mieszkaniowych, użytkowych, przemysłowych i rekreacyjnych.
Czego nie wolno robić w A1 i A3?
Najważniejszy zakaz wspólny dla obu podkategorii dotyczy lotów nad zgromadzeniami osób. Nie zmienia go ani mała masa drona, ani zgoda pojedynczych osób znajdujących się pod dronem.
Przez zgromadzenie osób rozumie się sytuację, w której zagęszczenie ludzi uniemożliwia im swobodne przemieszczanie się. Może to być na przykład tłum podczas koncertu, wydarzenia sportowego, demonstracji, festynu albo uroczystości plenerowej. W takiej sytuacji lot nad zgromadzeniem jest zabroniony w całej kategorii otwartej.
W A1 nie wolno także planować lotu poza zasięgiem wzroku. Dopuszczalny jest lot VLOS, czyli taki, podczas którego pilot bezpośrednio obserwuje drona, ewentualnie korzystając z pomocy obserwatora stojącego obok. Nie można zastąpić tej obserwacji samym obrazem z kamery lub lornetką.
Czym różnią się ograniczenia A1 i A3?
| Cecha | Podkategoria A1 | Podkategoria A3 |
|---|---|---|
| Lot nad osobami postronnymi | Możliwy tylko w zakresie właściwym dla danego drona. Dla dronów C0 lub lekkich konstrukcji mogą wystąpić ograniczone wyjątki, ale nie wolno planować lotu nad osobami. | Zabroniony. Operacja nie może stwarzać zagrożenia dla osób postronnych. |
| Lot nad zgromadzeniem osób | Zabroniony | Zabroniony |
| Odległość od terenów mieszkaniowych, użytkowych, przemysłowych i rekreacyjnych | Nie ma ogólnego wymogu 150 m właściwego dla A3. Nadal trzeba zachować bezpieczną odległość od osób, obiektów i przeszkód. | Co najmniej 150 m w poziomie |
W A1 zasady zależą od klasy i masy drona. Dron klasy C0 może w określonych warunkach znaleźć się nad osobą postronną, jeżeli jest to niezamierzone i krótkotrwałe. Dla drona klasy C1 nie wolno planować przelotu nad osobami postronnymi. Żaden z tych wyjątków nie obejmuje zgromadzeń.
Podkategoria A3 jest przeznaczona do operacji z dala od ludzi i zabudowy. Nie można więc latać nią nad domem, osiedlem, placem zabaw, terenem rekreacyjnym, zakładem przemysłowym ani innym takim obszarem, jeżeli nie zachowano wymaganej odległości 150 m. Sama łąka jako miejsce startu nie wystarczy, gdy znajduje się na przykład 100 m od osiedla.
Jakie jeszcze sytuacje wykluczają lot?
Przed rozpoczęciem operacji trzeba sprawdzić nie tylko podkategorię i klasę drona, lecz także przestrzeń powietrzną, pogodę oraz możliwość bezpiecznego wykonania całego lotu. W kategorii otwartej zabronione są w szczególności:
- Loty powyżej 120 m nad najbliższym punktem powierzchni ziemi.
- Loty poza zasięgiem wzroku pilota lub wymaganego obserwatora.
- Loty w strefie geograficznej, w której obowiązuje zakaz albo wymagane jest uzyskanie zgody, jeżeli pilot jej nie posiada.
- Loty w pobliżu lotnisk lub innych chronionych obiektów z naruszeniem warunków określonych dla danej strefy.
- Loty podczas burzy, silnego wiatru lub innych warunków, które uniemożliwiają bezpieczne sterowanie dronem.
- Loty naruszające prywatność lub przepisy o ochronie danych osobowych, na przykład przez nieuprawnione rejestrowanie osób.
Loty nocne nie są automatycznie zakazane, ale wymagają spełnienia dodatkowych warunków, w tym wyposażenia drona w migające zielone światło. Jeżeli dron nie spełnia tych wymagań, lotu nie należy wykonywać.
Przed każdym lotem trzeba sprawdzić aktualne ograniczenia w systemie DroneTower i zgłosić zamiar wykonania operacji zgodnie z obowiązującą procedurą. Informacje o strefach mogą się zmieniać, dlatego nie wystarczy polegać na wcześniejszym sprawdzeniu tego samego miejsca.
Naruszenie zakazu lotu nad zgromadzeniem, lot w niedozwolonej strefie albo przekroczenie warunków A3 może skutkować mandatem i odpowiedzialnością przewidzianą w przepisach prawa lotniczego. W razie wątpliwości należy przerwać przygotowania do lotu i sprawdzić aktualne wytyczne ULC oraz informacje w DroneTower.
Podstawę zasad stanowią między innymi Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2019/947 oraz krajowe wytyczne Prezesa ULC. Najprostsza reguła jest taka: nie lataj nad zgromadzeniem osób, nie przekraczaj 120 m, zachowaj VLOS, a w A3 trzymaj co najmniej 150 m od wskazanych terenów.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje aktualnych przepisów ani indywidualnej oceny warunków operacji. Przed lotem sprawdź obowiązujące strefy geograficzne i komunikaty właściwych organów.
