2007-08-31

Śmigłowce produkowane i/lub konstruowane w Polsce

Polska, tak jak wiele innych krajów świata, może pochwalić się własnymi konstrukcjami śmigłowców. Choć część z nich produkowana była według projektu i na licencji radzieckiej, to jednak wiele maszyn jest rodzimej produkcji. Przypatrzmy się zatem naszym konstrukcjom.

Śmigłowiec konstrukcji Czesława Tańskiego

Pierwszy polski śmigłowiec (zwany śrubowcem) zbudowany w roku 1907.
Była to machina o dwóch przeciwbieżnych, dwułopatowych wirnikach napędzanych siłą mięśni za pomocą korby. Nieudane próby poderwania maszyny wykazały jednak, że siła mięśni jest niewystarczająca i w dwa lata póżniej zamontowano dwucylindrowy silnik Anzani o mocy 2,5 KM. Z powodu braku chłodzenia i małej mocy silnik przegrzewał się, a uniesienie człowieka wciąż nie było możliwe. Śmigłowiec ten nie miał ponadto przyrządów sterowniczych. W efekcie nigdy nie uniósł się w powietrze.
W latach 1934-1939 wchodził w skład zbiorów Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie.


BŻ-1 GIL

Powstał wg pomysłu inż. Zbigniewa Brzoski w 1949 w zakładach Głównego Instytutu Lotnictwa w Warszawie. Program realizowany w latach 1949-1953.
Był to doświadczalny, jednosilnikowy śmigłowiec z dwupłatowym wirnikiem nośnym. Pierwszy udany lot odbył się 4 kwietnia 1950. Podczas testowania - smigłowiec pilotował sam konstruktor, Bronisław Żurakowski (stąd skrót BŻ) - natrafiono na szereg błędów i wad konstrukcyjnych - m.in. drgania i nieprecyzyjnie działający układ sterownic. Po zmianie wirnika nośnego i łopat: z giętkich na sztywne, a także zamianie podwozia na takie z bardzo szerokim rozstawem kół, śmigłowiec rozpoczął nową fazę lotów.
W roku 1953 śmigłowiec uległ wypadkowi, co na pewien czas zakończyło program testowy tej konstrukcji. Odbył 169 lotów o łącznym czasie 20 godzin i 21 minut.
Został odrestaurowany w 1956 i używany do 1957 w lotach próbnych i porównawczych, których dokonywali piloci doświadczalni wyszkoleni już wcześniej w pilotażu na śmigłowcu SM-1.
Śmigłowiec miał małe siły na sterach, był bardzo stateczny tak w locie jak i w zawisie, z uwagi na niedużą moc silnika jego osiągi były bardzo uzależnione od warunków otoczenia (temperatury powietrza).
Jedyny prototyp odbył 254 loty; łącznie prawie 33 godziny w powietrzu.
Odbudowany egzemplarz można podziwiać w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie.


JK-1 Trzmiel

Jednoosobowy śmigłowiec eksperymentalny z silnikami strumieniowymi na końcach łopat, dwułopatowego wirnika nośnego. Program wykonawczy prowadzony w latach 1955-1957 przez głównego konstruktora J. Kotlińskiego; zawieszony jednak po katastrofie, w której zginął pilot A. Śmigiel.

Drugi (jedyny obecnie istniejący) egzemplarz znajduje się w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie.


BŻ-4 Żuk

Głównym konstruktorem tego 4-miejscowego śmigłowca o kratownicowej konstrukcji kadłuba był inż. Bronisław Żurakowski. Tworzony przez lata 1953-1959 swój pierwszy lot odbył 10 lutego 1959 roku nad lotniskiem Okęcie.
W maszynie zastosowano wiele nowatorskich technik:
- wielołopatowy układ nośny z wirnikiem sterującym, czego efektem była rewelacyjna stateczność maszyny w zawisie oraz przyjemny pilotaż z uwagi na małe siły od sterownic.
- elastyczne zawieszenie przekładni głównej śmigłowca, dzięki czemu uzyskano zmniejszenie drgań zarówno w locie, jak i podczas postoju śmigłowca na ziemi, z pracującym wirnikiem głównym.
- rtęciowe sprzęgło, sprzęgające silnik z przekładnią główną. Działając automatycznie bardzo łagodnie przenosiło wzrastający moment obrotowy z silnika na przekładnię główną, chroniąc zarówno łopaty wirnika głównego, jak i silnik z układem przeniesienia napędu przed przeciążeniami i uszkodzeniem.
- amortyzatory podwozia przedniego (amortyzacja olejowa) i głównego (olejowo-pneumatyczna), dzięki którym uzyskano wysoki stopień tłumienia drgań.
- sprzężenie (przed odrębny zespół) kątów nastawienia łopat wirnika ogonowego z dźwignią skoku ogólnego i mocy, dzięki czemu osiągnięto większy komfort pilotowania maszyny - pilotaż był łatwy i niemęczący.
Mimo tych zalet śmigłowiec miał też szereg wad, związanych głównie z zastosowaniem słabych materiałów i niedostateczną jakością wykonania.
Wyprodukowano tylko jeden egzemplarz "Żuka". Obecnie niekompletny, stoi w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie.


PZL SM-1
(na licencji radzieckiej)

Jednosilnikowy, wielozadaniowy śmigłowiec 3-miejscowy (SM-1T) lub 4-miejscowy (SM-1W) o konstrukcji metalowej ze stałym podwoziem kołowym.

Prace projektowe prowadzone od 1947 przez Michaiła Mila - jest to jego pierwsza kontrukcja, stąd bardziej znany jest pod nazwą Mi-1. W Polsce oblatany w 1956, natomiast po roku wszedł do produkcji seryjnej kontynuowanej do 1965 przez zakłady PZL w Świdniku.

W bazie Świdnik yprodukowano następujace wersje SM-1:
- pasażersko-łącznikowa (początkowy okres produkcji),
- sanitarna (SM-1S),
- szkolna (SM-1Sz),
- rolnicza z rozpylaniem środków pylistych (SM-1Z),
- dźwigowa (SM-1D).

Ponadto w WSK Świdnik prowadzono prace rozwojowe, po których wyprowadzono modyfikacje konstrukcji śmigłowca SM-1:

- SM-1/600 - wersja ze zwiększonym resursem z 200 godzin do 600. Weszła do produkcji w 1960 roku jako SM-1W (odpowiednik Mi-1M) i była produkowana w podwersjach: pasażerskiej, sanitarnej, rolniczej z rozpylaniem środków pylistych i cieczy (SM-1WZ).
- SM-1Wb - z resursem podniesionym do 800 godzin. Weszła do produkcji w 1963 roku pod tą samą nazwą (SM-1Wb).

dane techniczne:
masa własna - 1785 kg
masa startowa - 2210 kg

max. prędkość - 185 km/h
max. pułap - 3500 m
max. zasięg - 380 km

Wyprodukowano 1594 szt. śmigłowców SM-1. Użytkowane były w Polsce, ZSRR i Czechosłowacji.


PZL SM-2

To już całkowicie polski śmigłowiec, opracowany w zakładach PZL Świdnik jako zmodyfikowana wersja licencyjnego SM-1. Od swojego poprzednika różni się m.in większą, 5-osobową kabiną. Pozostałe części pierwowzoru, a w szczególności silnik oraz ogon, pozostały praktycznie niezmienione.
Został oblatany 3 lutego 1961 roku. W odróżnieniu od SM-1 miał gorsze właściwości podczas startu oraz gorsze osiągi w zawisie. Przyczyną była nie tylko większa masa startowa, ale też nieprawidłowa konstrukcja wychwytu powietrza do gaźnika, co obniżało moc silnika maszyny.
Wyprodukowano 85 sztuk, z czego kilka sprzedano do Czechosłowacji.
Służył w lotnictwie wojskowym do lotów łącznikowych i sanitarnych oraz w akcjach ratowniczych na morzu lub w górach; w lotnictwie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych (MSW) do lotów patrolowych; oraz w lotnictwie cywilnym w Zespołach Lotnictwa Sanitarnego (ZLS). Wycofany ze służb w roku 1979.

dane techniczne:
wymiary:
średnica wirnika - 14,30 m
długość kadłuba - 16.90 m
szerokość kadłuba - 12,08 m

masa:
własna - 1925 kg
z uzbrojeniem - 2550

osiągi;
prędkość max. - 170 km/h
zasięg max. - 310 km

Obecnie SM-2 możemy oglądać tylko w muzeach, m.in:
- Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie,
- Muzeum Oręża Polskiego w Kołobrzegu,
- prywatnym muzeum przy lotnisku Łódź-Lublinek,
- Muzeum im. Orła Białego w Skarżysku-Kamiennej
- Muzeum lotnictwa w Pradze


PZL SM-4 Łątka

W latach 1958-1959 opracowano 3-miejcowy śmigłowiec z podwoziem płozowym SM-4 Łątka. Opracowanie objęło dokumentację rysunkową i obliczeniową oraz wykonanie egzemplarzy śmigłowca do prób statycznych, naziemnych i w locie.
Zasadnicze cechy konstrukcji SM-4 Łątka to:
- napęd silnikiem tłokowym przeciwsobnym,
- laminatowe łopaty wirnika nośnego i śmigła ogonowego,
- kadłub i belka ogonowa, kratowa bez pokrycia,
- laminatowa kabina typu przeszklonego,
- laminatowe podwozie płozowe.
Przedsięwzięcie doprowadzono do etapu prób naziemnych, ale w wyniku m.in. kłopotów z silnikiem, dalszych prac nad tym prototypem zaniechano.


Mi-2
(na licencji radzieckiej)

Wielozadaniowy śmigłowiec zaprojektowany przez radzieckie biuro konstrukcyjne Michaiła Mila, lecz seryjnie produkowany jedynie przez zakłady PZL w Świdniku.
Zasadnicze cechy konstrukcyjne śmigłowca Mi-2 to:
- napęd dwoma silnikami turbinowymi GTD-350
- metalowe łopaty wirnika nośnego i śmigła ogonowego
- hydrauliczne tłumiki w piaście wirnika
- dwupłatowe śmigło ogonowe („sztywne na przegubie”)
- wzmacniacze hydrauliczne w układzie sterowania
- kadłub półskorupowy, duraluminiowy
- bogate wyposażenie ERNO.

dane techniczne:
w kadłubie zbiornik na 440 litrów paliwa; dodatkowy zbiornik zewnętrzny miesci 476l. Pojemność wersji pasażerskiej - 8 osób, wersji towarowej - 700 kg ładunku.
maksymalny pułap - 4000m
max. prędkość - 200km/h
zasięg - do 797 km
koszt eksploatacji na 1 godz. lotu - ok. 3300 zł

Opracowano ponad 25 wersji Mi-2. Oto kilka z nich:
- szkolna
- rolnicza z pojedynczym i podwójnym sterowaniem
- pasażerska z pojedynczym i podwójnym sterowaniem
- transportowa z pojedynczym i podwójnym sterowaniem
- sanitarna z pojedynczym i podwójnym sterowaniem
- pasażerska „salonka”
- telewizyjna
- sanitarna
- przystosowana do zabudowy aparatury pomiarowej Instytutu Łączności
- rolnicza z atomizerami
- do prac geofizycznych
- wiele specjalistycznych wersji wojskowych

Najnowsza wersja śmigłowca to Mi-2 plus
Zostały w niej zmienione niektóre materiały, przede wszystkim:
- zmodernizowano silniki GTD 350W2 o mocy 435 KM umożliwiające
- lot jednosilnikowy,
- wprowadzono kompozytowe łopaty wirnika nośnego,
- zmodernizowano instalacje paliwową,
- zastosowano awionikę firmy Honeywell i Garmin.

Mi-2 produkowano w latach 1965-1985. Wykonano 5500 maszyn, z czego więcej niż 280 trafiło do polskich sił zbrojnych, duża cześć do ZSRR oraz ponad trzydziestu innych krajów świata.


PZL-Kania

Jest półprototypową modyfikacja śmigłowca Mi-2. Modyfikacje polegały głównie na zabudowie nowego układu napędowego w miejsce dotychczasowego GTD-350. Inne zmiany to wprowadzenie nowoczesnego wyposażenia radiowo-nawigacyjnego, podwójna instalacja prądu stałego, nowy kształt osłon silnika i zastosowanie deflektora redukującego drgania śmigłowca; wprowadzenie nowych rozwiązań w układzie transmisji, instalacjach śmigłowcowych, sterowaniu silnika i kontroli pracy układu napędowego, które podwyższają bezpieczeństwo eksploatacji i niezawodność lotu. Pierwszy oblot śmigłowca PZL-Kania odbył się 3 czerwca 1979 roku.

Najistotniejsze cechy śmigłowca PZL-Kania to: napęd dwoma silnikami Allison C20B, przegubowy trzyłopatowy wirnik nośny i dwułopatowe śmigło ogonowe (wszystkie łopaty są laminatowe i posiadają elektryczną instalację przeciwoblodzeniową), w kabinie istnieje możliwość przewozu 10 osób łącznie z pilotem, kadłub zawiera dodatkowy przedział bagażowy; ładowność kabiny to1200kg, ładunek na podwieszeniu 800kg

dane techniczne:
wymiary:
długość kadłuba - 12,03 m

masa:
własna - 2000 kg
startowa - 3500 kg

osiągi:
max. prędkość - 210 km/h
max. zasięg - 800 km
pułap - 4000 m
zużycie paliwa - 1961/h

Wersje Kani:

- pasażerska - 9 miejsc pasażerskich + 1 miejsce pilota. Kabina posiada indywidualne nawiewy powietrza oraz punkty oświetlenia. Wnętrze może być dodatkowo wyciszone oraz mogą być zainstalowane podwójne szyby w oknach.

- pasażerska vip - 5 wygodnych miejsc pasażerskich. Wnętrze wyposażone jest w indywidualne nawiewy powietrza, punkty oświetlenia; tapicerka foteli może być skórzana lub welurowa, wnętrze jest dodatkowo wyciszone, a okna posiadają podwójne szyby. Dodatkowe elementy to zestaw audio.

- medyczna - wyposażenie w zestaw dwóch noszy do przewozu pacjentów (możliwy jest także wariant z czterema noszami) oraz miejsce dla opiekuna medycznego.
Wersja typowo medyczna wyposażona jest w nosze dla pacjenta wymagającego opieki medycznej podczas lotu, miejsce dla opiekuna medycznego oraz zestaw niezbędnej aparatury medycznej.

- transportowa - Kania może być łatwo przekształcona do przewozu ładunku wewnątrz kabiny do 1200kg lub może przewozić ładunki podwieszone zewnętrznie do kadłuba o masie do 800kg. Ładunki są zabezpieczane odpowiednimi linami i siatkami mocowanymi do uchwytów, całość znajduje sie w standardowym wyposażeniu. jednym z wariantów jest także zastosowanie wciągarki o udźwigu 272kg lub 120kg.

- rolnicza - ma zastosowanie w usługach agrolotniczych poprzez możliwość użycia zestawów do opylania lub opryskiwania powierzchni uprawnych. Śmigłowiec może przewozić i stosować w ten sposób do 1000kg środków chemicznych.

Podobne wersje proponowane są w Mi-2.

Zbudowano 16 maszyn PZL Kania.


PZL Taurus

Projekt powstał w 1980 r. pod kierunkiem mgr-a inż. S. Markisza w Ośrodku Badawczo Rozwojowym WSK PZL Świdnik jako rozwinięcie konstrukcji śmigłowca "Kania". Niestety nie doszło do wyprowadzenia koncepcji doskonalania tego projektu i po powstaniu makiety "Taurusa" temat podupadł.
Obecnie makieta śmigłowca jest własnością prywatną. "Taurus" stoi na posesji przy ul. Szkolnej we Franciszkowie pod Świdnikiem.


PZL W-3 Sokół

Najbardziej rozpoznawana i zdecydowanie najlepsza polska produkcja pod względem osiągniętego sukcesu w sprzedaży. Sokół Użytkowany jest w wielu krajach świata: m.in. Czechy, Birma, Hiszpania, Korea Południowa, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Niemcy, Wietnam, Rosja... Ten średni, dwusilnikowy, wielozadaniowy śmigłowiec jest w ciągłej ofercie handlowej bazy w Świdniku.

Zasadnicze cechy śmigłowca PZL-Sokół to:
- zwiększony w stosunku do Mi-2 udźwig
- napęd dwoma silnikami turbinowymi
- czterołopłatowy wirnik nośny
- trzypłatowe śmigło ogonowe
- laminatowe łopaty obu wirników
- statecznik poziomy
- wahaczowy układ kinematyczny podwozia.

Prace nad Sokołem prowadzono we współpracy z Moskiewskim Zakładem Śmigłowcowym i kooperacją innych zakładów WSK w kraju.
Na początku 1979 roku w zakładach PZL Świdnik ukończono budowę dwóch pierwszych prototypów śmigłowca W-3, przeznaczonych do prób statycznych i naziemnych. W 1982 roku wykonano oblot trzeciego prototypu, który otrzymał rejestrację SP-PSB. Po otrzymaniu akceptacji ZSRR, podjęto seryjną produkcję śmigłowca W-3 Sokół. Jedne z pierwszych śmigłowców W-3 Sokół trafiły w 1989 roku do Marynarki Wojennej. Zakupiła ona dwie maszyny w podstawowej wersji transportowej.

Wojska Lotnicze i Obrony Powietrznej otrzymały pierwsze śmigłowce W-3 Sokół latem 1993 roku – ich głównym przeznaczeniem był transport powietrzny. Ostatnie wyprodukowano jako W-3, w późniejszym okresie przystosowano je do wersji W-3WA (po otrzymaniu amerykańskiego certyfikatu FAR-29 w kategorii „A”, umożliwiającego wykonywanie lotów nad terenami zurbanizowanymi. Obecnie w Siłach Powietrznych wykorzystuje się ok. 20 śmigłowców W-3 Sokół.

Śmigłowiec może być użytkowany w dzień i w nocy, w różnych warunkach pogodowych. Loty mogą być wykonywane w zakresie temperatur od -40C do +43C.

Wersje:

- W-3 Sokół – podstawowa wersja transportowo-pasażerska;
- W-3A Sokół – wersja W-3 z certyfikatem FAR-29
- W-3AS Sokół – wersja W-3 w której płatowiec pochodzi z W-3A zaś awionika z W-3
- W-3A2 Sokół – wersja z czteroosiowym autopilotem Smith SN 350 (zbudowano jedną sztukę dla odbiorcy z Hiszpanii)
- W-3U Salamandra – wersja z uzbrojeniem zaadaptowanym z Mi-24W (zbudowano jeden egzemplarz, sprzedany do Birmy jako nieuzbrojona maszyna transportowa)
- W-3W Sokół – wersja uzbrojona w stałe działko GSz-23Ł oraz cztery wysięgniki na uzbrojenie podwieszane
- W-3WA Sokół – wersja W-3A uzbrojona jak W-3W
- W-3WB Huzar – wersja uzbrojona zdolna przenosić przeciwpancerne kierowane pociski rakietowe;
- W-3K Huzar – wersja W-3B zmodyfikowana przez firmę Kentron, testowana w RPA
- W-3RM Anakonda – wersja ratownictwa morskiego, z nadmuchiwanymi pływakim do awaryjnego wodowania
- W-3WARM Anakonda – wersja oparta o W-3A wyposażona jak W-3RM
- W-3AM Sokół – cywilny W-3A wyposażony w pływaki
- W-3T Sokół – wojskowa wersja transportowa
- W-3P Sokół – wojskowa wersja pasażerska
- W-3RL Sokół – wojskowa wersja ratownictwa lądowego
- W-3PPD Gipsówka (PPD-2 Gipsówka) – latający punkt dowodzenia.
- W-3RR Procjon (SRR-10 Procjon) – wersja rozpoznania radioelektronicznego
- W-3U-1 Aligator – projekt wersji do zwalczania okrętów podwodnych
- W-3B Jastrząb – projekt wersji szturmowej
- W-3L Sokół Long – projekt wydłużonej wersji dla 14 pasażerów, powstała makieta
- W-3WS Sokół – proponowana wersja uzbrojona
- W-3MS Sokół – proponowana wersja uzbrojona

Obecnie śmigłowiec PZL W-3A Sokół stanowi podstawową ofertę PZL-Świdnik.
Oferują 9 podstawowych wersji smigłowca:
pasażerską, pasażerską vip, pasażersko-towarowa, policyjną, przeciwpożarową, sanitarną, reanimacyjną, ratowniczą i wojskową.

dane techniczne:
masa:
własna - 3850 kg
max. masa startowa - 6400kg
max. ładunek na podwieszeniu zewnętrznym - 2100 kg

osiągi:
max. prędkość - 260 km/h
max. zasięg bez zbiorników dodatkowych - 750 km
max. zasięg ze zbiornikami dodatkowymi - 800-1250 km
max pułap: 6000 m.

koszt eksploatacji na jedną godzinę lotu - ok. 7100 zł

12 miejsc pasażerskich + 2 miejsca w kabinie pilotów


PZL SW-4

Jednosilnikowy, lekki śmigłowiec wielozadaniowy przeznaczony do przewozu 5 osób (4 pasażerów + pilot) na dwóch przednich i trzech tylnych fotelach. Loty mogą być wykonywane w dzień i w nocy. Śmigłowiec posiada klasyczny układ wirnika nośnego, a jako napęd zastosowano silnik Rolls-Royce Allison 250 C20-R/2(SP) 457KM. SW-4 posiada podwozie płozowe, przegubowy trzyłopatowy wirnik nośny i dwułopatowe śmigło ogonowe. Wszystkie łopaty są wykonane z kompozytu epoksydowo-szklanego. Dostęp do kabiny obustronnie umożliwiają odsuwane tylne drzwi oraz otwierane na zawiasach drzwi przednie. Rozwiązanie bez słupka pomiędzy tymi drzwiami ułatwia dostęp do wnętrza śmigłowca. W wersji pasażerskiej posiada bagażnik na 150kg ładunku o pojemności 0,85 m³.

Prace nad projektem śmigłowca, lżejszego i tańszego w eksploatacji od produkowanego dotychczas Mi-2, rozpoczęły się w PZL Świdnik pod koniec lat 80. W 1987 zbudowano makietę tego śmigłowca. Program borykał się z ciągłym brakami funduszy, opóźniając pojawienie się nowego śmigłowca polskiej konstrukcji. Udało się, w końcu zbudować pierwszy prototyp SW-4 o znakach SP-PSW, który został oblatany 29 października 1996. W 1998 wzleciał drugi prototyp, SP-PSZ, który następnie prezentowany był na paryskim salonie lotniczym Le Bourget w 2001 roku (po raz pierwszy zaprezentowany tam został w 1997, jeszcze w ekspozycji statycznej). W następnym roku maszynę demonstrowano na salonie ILA w Berlinie. W 2002 roku śmigłowiec otrzymał polski certyfikat na podstawie przepisów lotniczych JAR-27.

W 2003 polskie siły zbrojne zamówiły wstępnie 1 śmigłowiec, z zamiarem zakupienia dalszych 30. Pierwszy seryjny śmigłowiec, przeznaczony dla Sił Powietrznych RP, wzbił się w powietrze 15 listopada 2004.

W latach 90. PZL Świdnik opracowały wstępne projekty SW-4 wersji wojskowej w odmianach:

- rozpoznawczo-obserwacyjnej - system obserwacyjny, urządzenia transmisji danych (obrazu), system nawigacyjny, system wre, załoga 2 osoby.
- przeciwpancernej - 2 wyrzutnie po 2 (maks. 4) kontenery z ppk, system celowniczy, głowica obserwacyjna na dachu kabiny załogi, załoga 2 osoby.
- uzbrojonej - 2 wyrzutnie lekkich pocisków powietrze-powietrze, zasobniki z km lub z npr, głowica obserwacyjna, wyrzutnik pułapek termicznych i dipoli, system nawigacyjny, załoga 2 osoby.
- patrolowo-interwencyjnej - głowica obserwacyjna, głośniki, reflektory, środki łączności specjalnej, wciągarka, dodatkowe zbiorniki paliwa, załoga 3 osoby.
- poszukiwawczo-ratowniczej - wyposażenie jak wyżej, dodatkowo wyposażenie ratownicze.

Obecnie zakład PZL oferuje w swojej ofercie kilka wersji SW-4:

wersja pasażerska
przeznaczona jest do przewozu 5 osób (pilot + 4 pasażerów). Kabina pasażerska wyposażona jest w wysokiej klasy fotele pochłaniające energię przy twardym lądowaniu. Śmigłowiec posiada wygodnie dostępny z zewnątrz, bardzo duży bagażnik (o pojemności 0,85m3 - 150kg ładunku).

wersja transportowa
przewożenie w kabinie ładunku o masie 323 kg plus 150 kg w bagażniku. W kabinie możliwe jest przewożenie znormalizowanych opakowań na standardowych paletach 1200x800mm. Przystosowanie śmigłowca do wariantu transportowego (z pasażerskiego) polega na zdemontowaniu ramy z fotelami tylnymi.

wersja wojskowa
możliwa jest zabudowa specjalistycznego wyposażenia o masie do 440kg na wysięgnikach zewnętrznych

wersja patrolowo-obserwacyjna
możliwa jest zabudowa następującego wyposażenia:
- kamery termowizyjnej
- reflektora olśniewającego
- aparatury nagłaśniającej
- specjalnych środków łączności
- wciągarki

wersja szkoleniowa
wyposażona w drugi zestaw sterownic dla pilota-instruktora

wersja medyczna
wyposażona w nosze oraz zestaw aparatury medycznej pierwszej pomocy

wersja agrolotnicza
wyposażona w aparaturę agrolotniczą

dane techniczne:
(dane podane dla masy startowej = 1600 kg)
średnica wirnika górnego - 9 m
średnica wirnika ogonowego - 1,5 m
długość całkowita - 10,55 m
wysokość - 2,97 m
masa własna - 1050 kg
maksymalna masa startowa - 1800 kg
prędkość max. - 260 km/h
prędkość ekonomiczna - 190 km/h
wznoszenie - 10,3 m/s
pułap - 5200 m
zasięg z maksymalnym ładunkiem - 182 km
zasięg max. - 778 km


PZL IS-2

W 1995 roku w Instytucie Lotnictwa powołano zespół konstruktorów dla zrealizowania projektu celowego: śmigłowca dwumiejscowego, napędzanego silnikiem tłokowym, spełniającego przepisy międzynarodowe JAR 27, a jednocześnie taniego w zakupie i eksploatacji.
Przewidywane zastosowanie śmigłowca to m.in:
- szkolenie podstawowe pilotów,
- loty dyspozycyjne,
- kontrola policyjna ruchu drogowego,
- patrolowanie granic i wybrzeża,
- obserwacja lasów i parków narodowych,
- kontrola rurociągów i linii wysokiego napięcia,
- rozpoznanie skażeń ekologicznych i in.

Jak na razie nie jest znany termin pojawienia się tego śmigłowca w produkcji.


Ponadto w latach 70. podejmowano próby stworzenia lekkiego śmigłowca. Do etapu makiety doszły prace nad projektem 5-miejscowego śmigłowca wielozadaniowego Jaszczurka. W połowie lat 70. powstały cztery kolejne projekty lekkich śmigłowców jednowirnikowych: Zięba 1, Zięba 2, Sójka 1 i Sójka 2. Żaden jednak nie wyszedł poza stadium projektu koncepcyjnego.

Jeden z takich lekkich śmigłowców-nielotów o nazwie Żurkowski ŻR-1 można oglądać w Newark Aircraft Museum w Wielkiej Brytanii.


P.M.

Ocena:  
( 3 )      nie oceniany
  Opinii:  

1

  

Dodaj swoją opinię

Utworzony: 2017-03-27 23:01:53 ~~Cesmah~~

Priligy Generico E Sicuro Zoloft Free Offer Buy Cheap Zithromax Viagra Ohne Potenzstorung Purchase Cheap Prozac Viagra Forum Pfizer Amoxicillin 250mg Capsules Prozac Online Usa Priligy Peru Farmacias Prix De Kamagra Strattera Buy Generic Viagra Overnight Shipping 200 Mg Viagra For Sale Generic Cialis Pricing Purchase Viagra Online From Canada Otitis Ear Amoxil Adult Dose Zoloft Online Prices Cialis Per Pill Center Kamagra Oral Jelly Buy Xenical Cheap Order Effexor Without Perscription Safe Online Viagra Accutane Canada Buy Comprar Cialis A Contrareembolso Accutane Discount Card Purchase Generic Strattera Dutasteride Duprost For Sale Cialis Fertilidad Cheap Cytotec On Line Buy Cipro Xr Online How To Buy Generic Clobetasol Medicine Low Price How To Buy Xenical Viagra Generic No Prescription Quien Puede Tomar Viagra Order Zoloft Pills Kamagra En Ligne Lille Aspirin Davkovanie Clomid Propecia Price Dutasteride 0.5mg Avidart Sale